ZSP Witkowice


Idź do treści

Patron Szkoły Podstawowej

Historia

Patronem szkoły w Witkowicach jest Bronisław Obara nauczyciel i wieloletni kierownik szkoły,
osoba niezwykle zasłużona dla lokalnej społeczności. Dla upamiętnienia jego 35 letniej pracy pedagogicznej i zasług dla środowiska szkoła podstawowa nosi jego imię.

Bronisław Obara jako kierownik szkoły

BRONISŁAW OBARA był pierwszym dyrektorem szkoły. Całe ,,dorosłe życie" Obary było związane z Witkowicami. O dzieciństwie i młodości Bronisława Obary wiemy bardzo mało. Urodził się 17 maja 1884r. w Łączkach Jagiellońskich koło Krosna i pochodził z rodziny chłopskiej. Należał do najaktywniejszego pokolenia młodzieży galicyjskiej wychowanej w duchu ideałów pozytywistycznych, która całą swoją wiedzę i młodzieńczy zapał poświeciła pracy u podstaw. Jak tysiące polskich Siłaczek i Judymów Bronisław oddał się bez reszty pracy wśród ludu i dla ludu na polskiej wsi.

Od 1 września 1904 roku rozpoczął pracę jako nauczyciel w jednoklasowej szkole w Witkowicach. Po kilku latach przejął obowiązki kierownika szkoły i pełnił je przez następne 35 lat. Uczył nie tylko dzieci czytać i pisać ale także pracował wśród dorosłych, budził świadomość narodową, uczył patriotyzmu i solidaryzmu społecznego. Walczył z biedą wynikającą z niewiedzy, z przesądów i z bezradności mającej swoje podłoże jeszcze w czasach pańszczyźnianych. Mieszkańcy Witkowic wspominają Bronisława Obarę jako dobrego nauczyciela, wychowawcę młodzieży oraz wspaniałego organizatora. W 1906 roku założył Ochotniczą Straż Pożarną. W 1909 roku zorganizował kasę zapomogowo - pożyczkową. Z jego inicjatywy wybudowano pomnik w Witkowicach ku czci poległych w I wojnie światowej, który zniszczony został przez Niemców. Na jego najlepsze lata pracy przypadła I Wojna światowa. Przyszło mu przeżywać z witkowickimi gospodarzami dramat pożegnań ojców i synów wezwanych na front do armii austriackiej, odczytywać listy przychodzące z wojny z wiadomościami o rannych, wziętych do niewoli, bądź zabitych żołnierzach z Witkowic. Wśród tych którzy nie wrócili z wojny byli także jego uczniowie, których bardzo dobrze znał z pierwszych lat swojej pracy nauczycielskiej.

Bronisław Obara mieszkał w skromnych warunkach w szkole ze swoja żoną i synem Władysławem. Dokładnie nie wiemy co go złączyło na stałe z Witkowicami. Warunki pracy były bardzo trudne, uczył najczęściej sam w latach 1904-1915, po 200 dzieci zapisanych równocześnie w danym roku. Wtedy młodzi nauczyciele szkół ludowych często zmieniali pracę. Na początku XX wieku bardzo szybko wzrastała liczba dzieci szkół wiejskich a warunki pracy były bardzo trudne. Z relacji najstarszych mieszkańców ( którzy pamiętają Bronisława Obarę) i połowicznych zapisków kronikarskich, można wnioskować, że był to człowiek bardzo pracowity, skromny, bardzo wrażliwy na potrzeby dzieci i na problemy całej wsi. Bronisław Obara był współzałożycielem tutejszej straży pożarnej w 1906r. Kasy Stefczyka w 1909r. i Kółka Rolniczego w 1917r., Koła Gospodyń, Czytelni Towarzystwa Szkoły Ludowej. Wszystkie te stowarzyszenia przyczyniły się do rozwoju gminy, zwiększenia dobrobytu i oświaty. Były one prowadzone przez Bronisława Obarę, który dobrał sobie kilku obywateli do pomocy i z czasem ludzie ci zaczęli je samodzielnie prowadzić. Także jego staraniem została zbudowana droga przez centrum wsi od plebani do Bulowic w roku 1911. Brak tej drogi dotkliwie odczuwano, zwłaszcza mieszkańcy górnej części wsi byli odcięci od reszty wsi (Kronika OSP str. 14).

Bronisław Obara w młodych latach

Z kronik OSP prowadzonej przez Władysława Tolarczyka dowiadujemy się o wydarzeniach 1929r. Z powodu 25-lecia pracy zawodowej kierownika szkoły Obary Bronisława, w porozumieniu z Urzędem Gminnym, Kółkiem Rolniczym i gronem nauczycielskim Czernikiem Józefem, Ziębom Józefem urządzono jubilatowi niespodziankę, gdyż obchód jubileuszu, został zorganizowany w tajemnicy przed jubilatem. Ten jubileusz obchodzony w 1929r. był jedyną ziemską nagroda dla Bronisława za 25-letni trud pedagogiczny, w tym 15 lat na stanowisku kierownika szkoły. W 1939 roku. Bronisław Obara czynił usilne starania o budowę nowej szkoły i był bliski zrealizowania tego celu. W następny jubileusz 35-lecia pracy nastąpił wybuch II Wojny światowej i przerwał prace budowlane, a Niemcy w okresie okupacji wywieźli materiał zgromadzony przez mieszkańców na budowę placówki. Kierownik sam podsumował ten okres swojego życia i złożył wniosek do władz oświatowych o swojej woli przejścia na emeryturę.

Jego życie wypełnione pracą patriotyczną, doświadczeniem pedagogicznym, niezachwianym autorytetem w środowisku Witkowic, nie mogło ujść uwadze okupanta niemieckiego, który na ziemiach włączonych do Rzeszy, szczególnie brutalnie obchodził się z inteligencją. 25 kwietnia 1940 roku został aresztowany i wywieziony do obozu koncentracyjnego w Dachau, a następnie do kamieniołomu Gruntz. Tam z powodu ciężkiej i wyczerpującej pracy zachorował i zmarł 8 września 1940 roku. Wojna tragicznie przerwała życie i działalność Bronisława Obary.

W kronice budowy szkoły pisanej przez Władysława Tolarczyka na str. 57 czytamy: 23 kwietnia 1940r. zabrało gestapo kierownika szkoły Bronisława Obarę, nauczycieli Kruca Rudolfa i Surmę Józefa, zaś Surma Stanisław uciekł w ostatniej chwili oknem i nie złapano go. Bronisław Obara katowany w różny sposób, zmarł w obozie w Dachu 8 września 1940r. Prochy jego sprowadziła żona i pogrzebano go na miejscowym cmentarzu. Policja niemiecka patrolowała kto bierze udział w nabożeństwie za jego duszę i kto poszedł na cmentarz. Nie było żadnych mów i nabożeństwo ciche w kościele, ale ludzi a zwłaszcza dzieci było dużo. Milczenie i wymowa oczu, była wymowna. Wiersz ku czci kolegi Bronisława Obary ułożył Czesław Suchoń na pamiątkę dla jego syna Władysława wręczony z okazji nadania imienia szkole w Witkowicach w 1986r.W Dachau zmarł również Rudolf Kruc.

Na krótko, chyba dla eksperymentu, Niemcy w 1940r. otworzyli szkołę z niemieckim językiem wykładowym. Ale taki sposób uczenia nie wzbudził wśród uczniów rodziców zainteresowania, korzystała z niego mała grupa młodzieży. Wkrótce szkołę zamknięto. Pod koniec 1944r. Niemcy ponosząc klęskę na wschodnim froncie zezwolili na otwarcie polskiej szkoły w Witkowicach. Opiekunem klasy I i III była Anna Naglik. Nauka faktycznie rozpoczęła się w kwietniu, ale w przyspieszonym tempie przerabiano materiał przewidziany w programach nauczania, by zdążyć zakończyć rok szkolny w czerwcu. Ten wyjątkowy rok szkolny został zakończony w połowie lipca (wg zachowanego dziennika lekcyjnego).

w tekście wykorzystano fragmenty "Zarys dziejów oświaty w Witkowicach" autorstwa mgr Urszuli Warmuz-Raś

Nadanie szkole w 1986 roku standaru i imienia Bronisława Obary

Wydarzenia | Szkoła | Przedszkole | Organizacja | Dla uczniów | Edukacja | Historia | Archiwum | Rada Rodziców | Ogłoszenia | Mapa witryny

Szukaj na stronie

Powrót do treści | Wróć do menu głównego